ALISHER NAVOIYNING “NASOYIM UL-MUHABBAT” ASARIDA LEKSIK ARABIZMLARNING SEMANTIK-STILISTIK XUSUSIYATLARI

Mazkur maqolada Alisher Navoiyning tasavvufiy-tazkiraviy xarakterdagi “Nasoyim ul-muhabbat” asarida qo‘llangan leksik arabizmlarning semantik, mavzuviy va stilistik xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda arabcha o‘zlashmalarning diniy-tasavvufiy tushunchalar, axloqiy-ruhiy sifatlar, rang va yorug‘lik semantikasi, shuningdek ilmiy-kitobiy uslubga xos atamalar doirasidagi vazifalari yoritildi. Tahlil natijalari shuni ko‘rsatadiki, “Nasoyim ul-muhabbat”dagi arabizmlar faqat lug‘aviy birlik sifatida emas, balki asarning g‘oyaviy-estetik mohiyatini ochuvchi, tasavvufiy tafakkur va komil inson konsepsiyasini ifodalovchi muhim til vositasi sifatida namoyon bo‘ladi. Arabizmlarning denotativ va konnotativ qatlamlari badiiy matnda o‘zaro uyg‘unlashib, nur-zulmat, ilm-jaholat, komillik-naqislik kabi ma’naviy oppozitsiyalarni yuzaga keltiradi. Maqolada tavsifiy, qiyosiy, semantik va stilistik tahlil usullaridan foydalanildi.

74
15.06.2026

9-10 ASRLAR IJTIMOIY-FALSAFIY JARAYONLARNING ABU NASR FOROBIY ILMIY-FALSAFIY QARASHLARIGA TA'SIRI.

Jahon mamlakatlari taraqqiyotida ilm-fan muhim o‘rin tutayotgan bir paytda tarixiy mutafakkirlarning ilmiy merosini chuqur o‘rganish va tadqiq etish dolzarb ahamiyat kasb etmoqda. Dunyoning turli nuqtalarida sodir bo‘layotgan voqealar, qolaversa, globallashuvning shiddatli o‘zgarishi ortidan yuzaga kelayotgan ma’naviy va ma’naviy tahdidlarga qarshi ilm-fanni chuqur singdirish orqali yoshlarda mustahkam immunitetni shakllantirish zaruratida namoyon bo‘lmoqda. Shu bois Sharqning buyuk mutafakkiri Abu Nasr Forobiy falsafiy antropologiya asosida inson, axloq, adolat, baxt, insonparvarlik, tinchlik, ma’rifat kabi qarashlardan foydalanish faraz qilinadi.

766
17.11.2024

IBN MISKAVAYHNING IJTIMOIY-FALSAFIY QARASHLARIDA JAMOAVIY HAMJIHATLIK VA O’ZARO MUHABBAT MASALASI

Maqola Musulmon sharqi ijtimoiy-falsafiy tafakkuri tarixida yorqin iz qoldirgan buyuk mutafakkirlardan biri Abu Ali ibn Miskavayhning “Tahzibul-axlaq” asaridagi axloqiy tarbiya, jamoaviy hamjihatlik va o’zaro muhabbat mavzusiga oid mulohazalariga bag’ishlanadi.

967
01.07.2023