Ushbu maqolada Abulfazli Maybudiyning "Kashf ul-Asror" tafsiri asosida inson hayotidagi sinov va qiyinchiliklarning mohiyati va ahamiyatini falsafiy va irfonistik tadqiq qilish taqdim etiladi. Islom irfonidagi sinov va qiyinchiliklar ruhni poklash, bilimni mustahkamlash va ma'naviy kamolotga erishishning zaruriy bosqichlari sifatida qaraladi. Maybudiyning ta'limotlariga tayanib, muallif sinovlar nafaqat sabr va matonat sinovi, balki Qodir Tangrining irodasi bilan haqiqiy bilim, ilohiy sevgi va fanoga erishish vositasi ekanligini ko'rsatadi. Qiyinchiliklar insonni yuzaki idrokdan mavjudlik va ichki missiyani chuqur tushunishga olib boradigan yashirin ilohiy in'omlar sifatida tushuniladi. Maqolada sinovlarning o'z-o'zini bilishga, irodani mustahkamlashga va insonning ma'naviy yo'lini rivojlantirishga ta'siri tizimli va chuqur o'rganiladi.

Абу Райҳон Берунийнинг серқирра илмий меросида унинг ахлоқий қарашлари ҳам алоҳида ўринга эга. Аллома баъзи асарларининг муайян қисмигина бизгача етиб келгани туфайли файласуфнинг қаламига мансуб ахлоққа бағишланган алоҳида асарлари бўлган ёки йўқлигини аниқ айтиш имконсиздир. Қомусий олимнинг қарашларининг таҳлили шуни кўрсатадики, расмий диний мафкура таъсири остида бўлса-да, унинг ахлоққа доир қарашлари моҳиятан умуминсоний ва илмий-маърифий хусусиятга эга бўлган.

Mazkur maqolada Alisher Navoiyning “Lison ut-tayr” dostonining I bob qismidagi ontologik masalalar va bilish nazariyasiga oid qarashlar tahlil qilinadi. Haqiqatni bilish mumkinmi agar mumkin bo’lsa qay tarzda bu jarayon amalga oshiriladi, tabiiy muhitdagi muvozanatlar haqida muxtasar so’z yuritiladi.

Ushbu maqolada biz Abu Bakr ar-Roziyning “Falsafiy hayot tarzi” asari orqali Suqrotning ikki xil hayoti orqali insonlarda falsafiy turmush tarzi qanday bo‘lishi kerakligi haqida mulohazalar yuritdik. Maqolada Suqrot hayotidan misollar keltirilgan bo‘lib, uning hayotidagi yutuq va kamchilliklar bayon qilingan. Shuningdek Suqrotning oddiyligining sababi, nega bunday oddiy hayot kechirgani yoritilgan.

Бугунги глобаллашув жараёнида инсон қадри масаласи тобора долзарблик касб этиб бормоқда. Зеро инсон қадрини улуғлаш, унинг жамият ҳаётидаги роли жуда катта аҳамият касб этмоқда