Barcha maqolalar

ICHKI YONUV DVIGATELLI FOYDALANISHDAGI AVTOMASHINALARNI TYUNINGLI GIBRIDLASHTIRISHNING IQTISODIY SAMARADORLIGI

Ichki yonuv dvigatelida harakatlanadigan avtomashinalar O‘zbekiston sharoitida 2023-yil statistika agentligi ma’lumotlariga ko‘ra 3,2 milliondan ortiqni tashkil qiladi. Ulardan 74% qismi tabiiy siqilgan gaz yonilg‘isida harakatlanadi, 24 foizi benzinda va 2% qismi elektr va boshqa alternative yonilg‘ida harakatlanadi. Foydalanishdagi avtomashinalarni tyuningli gibridlashtirish uchun potensial xaridorlar benzin yoqilg‘isida harakatlanadigan avtomashinalar bo‘lib, qo‘shimcha ravishda tabiiy siqilgan gaz yoqilg‘isida harakatlanuvchi avtomashina vositalarida ham tyuningli gibridlashtirish iqtisodiy samaradorligini ko‘rib chiqish mumkin.

656
06.11.2023

ФОЙДАЛАНИШДАГИ АВТОМОБИЛЛАРНИ ГИБРИДЛАШТИРИШ ИМКОНИЯТЛАРИ

Ёқилғи нархининг ошиши, ифлосланиш ва иқлим ўзгариши туфайли дунё аҳолиси мавжуд энергия заҳираларидан самарали фойдаланиш ҳақида кўпроқ излана бошлади. Маълумки, ҳозирда бутун дунёда асосий фойдаланилаётган енгил йўловчи транспорт воситаларидаги ички ёниш двигатели ишга тушириш ёҳуд тўхташ даврларида жуда самарасиз. Самарадорликни ошириш, чиқиндиларни камайтириш ва ишлатиш харажатларини камайтириш учун электр ҳайдовчи дизайни олдиндан мавжуд бўлган автомобилни қайта жиҳозлаш сифатида амалга ошириш имкониятлари авто ишлаб чиқарувчилар томонидан ўрганиб чиқилган. Кўриниб турибдики, бозорда жуда кўп махсус ишлаб чиқарилган гибрид электромобиллар мавжуд. Бироқ, илгари мавжуд бўлган миллионлаб ички ёнув двигателлари учун қайта жиҳозлаш тизимларининг етишмаслиги мавжуд. Ушбу мақолада тақдим этилган дизайн концепцияси автомобилнинг орқа ғилдираклари учун марказ сифатида ўрнатиш учун махсус ишлаб чиқилган ва бортдаги аккумулятор батареяси билан қувватланадиган иккита электр моторларидан фойдаланишни ўз ичига олади. Синов натижалари самарадорлик ва иқтисод каби жиҳатлар бўйича тақдим этилади, бу эса қайта жиҳозланган ва қайта жиҳозланмаган дизайн ўртасидаги таққослашга олиб келади. Мақолада ғилдирак ичи электр двигателларини ички ёнув двигателли олд ғилдиракли автомобилларнинг орқа ғилдиракларини қайта жиҳозлаш орқали қандай ишлаш ва тежашга эришиш мумкинлиги кўрсатилган.

727
06.11.2023

ИЧКИ ИШЛАР ХОДИМЛАРИНИНГ ҲАЁТ МАЗМУНИ ВА ИНТУИТИВ БИЛИШНИ ШАКЛЛАНТИРИШНИНГ ЎЗАРО АЛОҚАДОРЛИГИ

Мазкур мақолада интуиция ва унинг фалсафий талқинлари билан боғлиқ қарашлар қиёсий очиб берилган. Шунингдек, интуитивлик ва интуитив билишнинг умумий методологик муаммолари, интуитив билишни объектнинг хилма-хил хусусиятларини акс эттириш жараёнини ўз ичига олиши ҳамда интуитив билиш нафақат ғаримантиқий балки мантиқий фикр-мулоҳазаларни амалга оширилиши илмий нуқтаи-назардан асосланган

813
31.10.2023

XITOY VA O'ZBEK TILLARINING LEKSIKASINI QIYOSIY TAHLIL QILISHDA ZAMONAVIY YONDASHUV

Ushbu maqolada xitoy va o'zbek tillarining leksikasini qiyosiy tahlil qilishda zamonaviy yondashuv asosida qiyoslab tahlil qilingan. O’zbek tilidan xitoy tiliga tarjima qilish, talabalarning chet tiliga til leksik kompetensiyasini takomillashtirishi jarayonidagi leksik interferensiya hodisasiga e’tibor qaratiladi. Ta’lim muassalarida xitoy tilini о‘rganishda yuzaga keladigan qiyinchiliklar aniqlanib, ularga zamonaviy yechib topish va takliflar ishlab chiqish metodlari keltirilgan. xitoy, ingliz va o’zbek tillaridagi miqdor so’zlarning tuzilishi jihatidan tahlilini ko’rib chiqish, tasniflash, ularning o’ziga xos xususiyatlarini yoritib berish va tilni, tilning o’ziga xosligini ta'minlashdagi ahamiyatini ko’rsatib berishdir. Shuningdek, xitoy, ingliz va tillarida miqdor so’zlarni kengroq yoritib berish va o’zbek tili bilan solishtirgan holda ular o’rtasidagi o’xshashlik va farqlarni ko’rsatib berishdir.

1175
25.10.2023

SANOAT LOKOMOTIVLARINING XIZMAT MUDDATINI UZAYTIRISHDA BAJARILADIGAN ASOSIY ISHLAR

Ushbu maqolada belgilangan xizmat muddati tugagan temir yo‘llarning tortuvchi harakatlanuvchi tarkiblarining, jumladan sanoat lokomotivlarining xizmat muddatini me’yoriy hujjatlarga asosan uzaytirish tartibining tahlili keltirilgan. Bundan tashqari lokomotivlarning qoldiq xizmat muddatini baholash uchun olib borilishi zarur bo‘lgan ilmiy tadqiqot ishlarining ro‘yxati va tartibi haqida ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan.

671
17.10.2023

BUGUNGI KUNDA O‘SMIRLAR UCHUN INGLIZ TILINI OʼQITISHNING ZАMONАVIY METODOLOGIYASINING AFZALLIGI

Ushbu maqolamizda yurtimizda taʼlim muassalari hamda, nodavlat oʼquv muassasalarida bugungi kunda o'smirlar uchun ingliz tili oʼqitishning zаmonаviy metodologiyasining afzalligi boʼlgan yehtiyoz tufayli ingliz tilini oʼqitishning zamonaviy texnologiyalar yordamida, yangicha metologiyalardan foydalanib fundamental, lingvosotsiomadaniy, kommunikativ metodlar qiyosiy tahlil etilgan, ularning taʼlim jarayonidagi oʼrni va ahamiyati koʼrsatilib ilmiy chiqatdan yoritilgan.zamonaviy pedagogik texnologiyalardan foydalangan holda talabalarni ingliz tiliga oʼrgatishning yoʼllari haqida fikr yuritilgan.

756
14.10.2023

BUGUNGI KUNDA CHET TILINI O‘QITISHDAGI MUAMMOLAR VA KOMPYUTER LINGVISTIKASINING TAHLILI

Ushbu maqolada bugungi kunda chet tilini o‘qitish muammolari va kompyuter lingvistikasi tahlil asoslash orqali bо‘lajak chet tili о‘qituvchisini metodik tayyorlashning tarkibiy va funksional modelini takkomillashtirishning mazmuni va darajalarini aniqlash ularni kasbiy-pedagogik faoliyatga tayyorlashning pedagogik imkoniyatlarini beradi. Bо‘lajak chet tili о‘qituvchilarini zamonaviy usulda tayyorlash masalalari, kreativ fikrlaydigan chuqur bilimga ega, murakkab ijtimoiy va ishlab chiqarish muammolarini hal etishga qodir mutaxassislarni tayyorlash haqida tо‘xtalib ilmiy jihatdan ochib berilgan.

847
14.10.2023

ЎЗБЕКИСТОН ИСРОИЛ МУНОСАБАТЛАРНИНГ СИЁСИЙ-ҲУҚУҚИЙ АСОСЛАРИ

Маълумки, давлатлар ўртасидаги ўзаро муносабатлар сиёсий-ҳуқуқий ҳужжатлар асосида амалга ошрилади ва тартибга солинади. Ўзбекистон ва Исроил ўртасидаги алоқалар ҳам норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга асосан олиб борилмоқда. Бу ҳужжатларга ҳар икки давлатнинг мустақил ташқи сиёсатининг асосий йўналишларини, принципларини белгилаб берувчи миллий стратегиялари ва икки томонлама имзоланган шартномалар, келишувлар, битимлар ва бошқалар киради.

674
06.10.2023

TOKIO VA OSAKA EVOLUTSIYASI MEGA-AGLOMERASYONLAR

Maqolada Tokio va Osakaning tarixiy qal'a shaharlaridan zamonaviy mega-aglomeratsiyalarga aylanishi ko'rib chiqiladi. Unda ushbu shaharlarning tez kengayishiga, natijada aholi zichligi va urbanizatsiya oqibatlarining kuchayishiga olib kelgan iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy va demografik omillarga oid ilmiy adabiyotlar ko‘rib chiqiladi. Maqolada aholining tarixiy ma'lumotlari, shahar morfologiyasidagi o'zgarishlarning fazoviy tahlili va Tokio va Osaka metropoliyalarining so'nggi iqtisodiy statistikasi qo'llaniladi. Tokio va Osakaning megapolisga aylanishiga strategik joylashuv, sanoatlashtirish, transport infratuzilmasi, qishloqdan shaharga migratsiya, shahar atrofi va shaharni birlashtirish siyosati yordam bergani aniqlandi. Maqolada, shuningdek, ikki shaharning rivojlanish traektoriyalari, geografik cheklovlari va aglomeratsiya profillari solishtiriladi va farqlanadi. Xulosa qilib, Yaponiyada megapolislarni yanada kengaytirish bilan bog'liq muammolarga baho berilgan.

862
29.09.2023

ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КАСАЛЛИГИ ШАРОИТИДА ТУҒИЛГАН АВЛОД ИНГИЧКА ИЧАГИ МОРФОЛОГИК ҲОЛАТИ

Онадаги қандли диабет хасталиги улардан туғилган авлод ингичка ичаги қон томир-тўқима структураларида яллиғланиш-дистрофик ўзгаришларга олиб келади. Авлод ингичка ичагидаги патоморфологик бузилишлар негизида қон томирлардаги морфофункционал бузилишлар етакчи рол ўйнайди. Бу жараёнлар постнатал онтогенез кечки даврларида ичак тўқима структураларида трофик бузилишларга, дистрофик ва дегенератив ўзгаришларга олиб келади.

620
29.09.2023

ОНАДАГИ ҚАНДЛИ ДИАБЕТ ХАСТАЛИГИ ШАРОИТИДА ТУҒИЛГАН АВЛОД ТУХУМДОНЛАРИ МОРФОЛОГИК ҲОЛАТИ

Онадаги қандли диабет хасталиги улардан туғилган авлод постнатал онтогенези даврларида тухумдонлари қон томир-тўқима структураларида яллиғланиш-дистрофик ўзгаришларга олиб келади. Авлод тухумдонларидаги морфологик бузилишлар асосида аьзони озиқлантирувчи ички томирлардаги патоморфо-функционал бузилишлар ётади. Бу жараёнлар авлоднинг постнатал онтогенезининг кечки даврларида репродуктив аьзоси-тухумдонлари тўқима структураларида трофик бузилишларга, дистрофик ва дегенератив ўзгаришларга олиб келади.

642
29.09.2023

XIV-XV ASRLARDA MOVAROUNNAHRDA IJTIMOIY-SIYOSIY FIKRLAR RIVOJLANISHI

Ushbu maqolada XIV-XV asrlarda movarounnahrda ijtimoiy-siyosiy fikrlar taraqqiyoti tahlil qilindi. О‘rta asrlarda Movarounnahrda bir qator ilm-fan rivojlanib taraqiy topdi. Bular qatorida tafsir (Qur’on sharhi) ilmi ham о‘zining taraqqiyot bosqichini bosib о‘tdi. XIV-XV asrlarda Movarounnahrda ilm-fan yuksak darajada rivojlanganligi va o’sha davrda yashab ijod qilgan olimlarning ilmlariga to’xtalib o’tilgan.

1385
29.09.2023